Каргыш
Хөлге кылдыр бурундуктуг буга мунар,
Көдээ суурга буду чок эр чурттап чораан.
Кемниг оолак буду чогун билбес чашта,
Хензиг бызаа бугажык бооп өзүп орган.
Салым-чолга кызыгдаткан хөөкүй төлдүң
Чажыттары, салгын-хат дег, чаржып турар.
Ие-черин диртиледи маңнап көрбээн
Ийи буду чыргалыг оол үңгеп өскен.
Аас-дыл чок адыгуузун — дөңгүр бызаа
Амдыы оолдуң бучаларын солуй берген.
Чыргалыг оол чанын орта үңгеп кээрге,
Чыда дүшкеш, бугажыгы мундуруп аар.
Эът дылдыг кижи биле элезин дыл шокар бызаа
Эл-хол болуп, көдээ суурга чурттап чораан.
Ол-ла суурга калчаа-тенек, курттуг баштыг,
Оор-кайгал, үгүлүүт эр чурттап чораан.
Бузут-хүрүм кылып чоруур үгүлүүт оор
Бут чок эрниң бугазын кээп, хөндеп каапкан.
Кара чаштан кады өскен, будун солаан
Хайыралыг эжин чоктаан хөөкүй эрниң
Халактааны хая-дашка чаңгыланып,
Карактардан ханныг чаштар агып турган:
«Аскак-бүскек, холум чок бол, аксым кара!
Ажырымчы мээң үүлем эдилезин — көөр силер!»
Бурган-чүдээн «демдектеп» каан, аксы кара
Бут чок эрниң шииткели аар-ла болган:
Үгүлүүт оор кылып чораан ёра-багы
Үре-сады, ажы-төлүн эргип келген.
Бузуттугнуң салгалындан чемдик-дудуу,
Буду чок төл төрүттүнер болу берген.
Кажан шагда ажы-төлге дамчып келген
Каргыш-чатка чеди ада эргиир дижир...
Ойлук чоктуң үүлгеткен хүрүмү дээш
Оглу-кызы хилинчээн көөр коргунчуг-дур...
Проклятие
В одном селе безногий парень жил,
И бык был у него взамен коня.
Безногий парень сильно не тужил:
Бычок какой хороший у меня,
Его я знаю с той поры, когда
Ещё безрогим он телёнком был.
Ребята разыгрались на бегу,
А я спокойно подползу к быку,
Он ляжет, чтоб удобней мне залезть —
Других не хуже двигаться смогу.
И жили так калека и бычок,
Который для него «ногами» был.
...А рядом, позабывший стыд и честь,
Жил тот, кто называл себя кайгал:
Я, говорил он, грабил богачей,
И то, что взял — то бедным раздавал.
Но это был обычный скотокрад,
У парня он быка его украл,
Да и зарезал, и набил живот,
И так безногого, он «ног» лишил.
Из глаз калеки лился слёз ручей
Кровавых, и среди окрестных скал
Звучало, повторяясь в вышине:
«Будь проклят вор и проклят его род,
Я мечен дьяволом, безногий я, и вот
Такими же быть всей его родне!»
И кара их настигла: и детей,
И внуков, и потомков дальних всех,
Безжалостно, как будто с вышины
На целый род легла проклятья тень:
Рождаются, безноги и страшны,
Потомки скотокрада по сей день.
Недаром говорят, что семь колен
Несут проклятье за свершённый грех...








