Ҡалығым, синтә уйларым
Олло Себерем, олло илем,
Йуҡ минеңке пашҡа Уатаным,
Йулларны кицеп цит илләртә
Тапматым пы йертән йаҡынын.
Эшеттем цит илнең телләрен —
Аңнап пулматы тойғоларын,
Танышып, киңәшеп ҡаратым —
Тың йыуыҡ күренте үс илем.
Илемтә үс туған ҡырларым,
Сөйкөмнө ҡарашлы тусларым,
Мул ашлы йәшәгән ҡалғыма
Масайып өйөмә мин ҡайттым.
Цит илнең тың әйбәт урамы,
Пейектән тың пөҡтә ҡорамы,
Йомаҡта әмән матур тормош,
Киң-ҡырсыс тиңкеснең күгеме.
Йатматы йар пулып үсемә,
Атылты йөрәгем илемә,
Үс йерем, тамырым йөрәккә,
Киселгән йәнемнең түренә.
Цит илтә йәшәгән ҡалыҡлар
Пиш атлам йерләрен күк ҡылған,
Телләре ҡан түгелеп илтә
Күмерләрен йотоп саҡлаған.
Өсөлтө үсемнең йөрәгем,
Ирексес ҡалыуға телемнең,
Иректә үскән телем пулса,
Ҡәләмем тормас ите циттә.
Уйланып йәшәгән ҡалғыма
Татарым тейеп үс илемтә,
Тесәмен мин күңел күсемне
Иреккә тип килгән сүсемне.
Көтәм мин, ҡалғымнан көтәм мин
Иреккә нийәтен салыуын,
Үс телен, үс тинен, үс йырын
Иң түргә уйылып ҡуйыуын.
Килер ирек минең ҡалғыма,
Түккән көцләр ҡалмас ҡырларта!
Тик уаҡытны тисләу кәрәкле
Пелемне йөрөткән үсмергә.
Йырла палаңа сәлтеп йырны
Тыуған телтә кәплә йомаҡны
Мин себертатар паласы тип
Киң күкрәгеңне киңәйт тағы!
Йергә пер генә түгел тыуар
Булат, Әнәсләр, Сәғитәләр!
Пәғетнең ҡаҡын пелмәсәң син
Кән цоғорлар ҡосҡон-ҡарғалар.
Себер илем, себер татарым,
Пар ма синең улың-ҡысларың?
Иң ҡәтерле — ҡалыҡның теле
Телсеснең илтә йуҡ иреге!
Родной язык
Много я дальних дорог прошла,
Сибирь великая, край родной,
Тебя прекраснее не нашла,
Родины нет у меня другой.
Слышала разных стран языки,
Но их почувствовать не смогла,
Пыталась сблизиться, говорить, —
Стала лишь ближе Сибирь моя.
Сибирь моя, родные поля
И дорогие мои друзья,
Живущий в достатке мой народ,
К тебе вернулась с радостью я.
Витрины, улицы там блестят,
В домах чудесных люди живут,
Моря там широка синева,
Там жизнь как сказка, во всём уют.
Но берег тот не стал мне родным,
Ведь сердце вечно домой спешит,
В Сибирь мою, к сердечным корням,
К земле любимой, ране души.
Люди, живущие в тесноте,
В рай превратили клочки земли,
В тяжких битвах ценой дорогой
Языки сохранили свои.
И сердце моё оборвалось
От беды языка моего:
Если б свободен был мой язык,
Не отложила бы я перо.
Ты, народ мой, в мыслях своих
Себя «татар» называть привык,
Бусины слов нижу для тебя,
Чтобы свободнее стал язык.
Пусть же скорее каждый из нас
Радость забытую обретёт,
Собственной вере и языку,
Собственным песням воздаст почёт.
Пусть обучается молодёжь,
Станет свободен и мой народ,
Всё, что сделано, будет не зря —
Время народной славы придёт.
Пой колыбельные на родном,
Сказки рассказывай, речь веди,
«Я — сибирский татарин», — всегда
С гордостью детям своим тверди.
Снова родятся у нас тогда
Булат, и Анас, и Сагида*!
Счастья не будешь этого знать —
Станут вороны тебя клевать.
Мой сибирскотатарский народ,
Есть ли дочки-сыны у тебя,
Цену знающие языку?
В языке лишь свобода твоя!
*Татарские имена, дословно означающие «крепость, твердость», «радость, веселье» и «счастье».
